Contact

Golferselleboog (epicondylitis medialis)

Peesdegeneratie aan de binnenzijde van de elleboog — oorzaak, pathofysiologie en behandeling met prolotherapie en hoge-dosis PRP

Praktijk Dokter Mulder | Dokter Björn Mulder | Rotterdam & Dordrecht

▶  Een golferselleboog (epicondylitis medialis) is een degeneratieve tendinopathie van de polsbuigerspezen aan de binnenzijde van de elleboog — geen ontsteking, maar peesdegeneratie. Ondanks de naam komt de aandoening vaak voor bij niet-golfers: klimmers, werpers, timmerlieden en wie intensief de muis gebruikt. Bij Praktijk Dokter Mulder behandelen wij met prolotherapie en hoge-dosis PRP. Geen verwijsbrief nodig.

0,3–0,6% jaarlijkse incidentie — minder frequent dan tenniselleboog, maar zwaarder invaliderend door betrokkenheid van de ulnaire zenuw40–60 jr meest voorkomende leeftijdsgroep; mannen en vrouwen gelijk aangedaan30% van de patiënten met golferselleboog heeft een bijkomende ulnaire neuropathie (cubitaaltunnelsyndroom)6–24 mnd gemiddelde duur van een onbehandelde golferselleboog; langduriger dan tenniselleboog

HERKENT U DIT?

De pijn begon aan de binnenzijde van uw elleboog — de kant die u voelt als u uw arm langs uw lichaam houdt. Soms een scherpe pijn bij een zware golfslag of een worp. Soms sluipend, na maanden intensief werken met de handen. Nu doet grijpen pijn. De knijpkracht is verminderd. En soms zijn er tintelingen in uw ringvinger en pink — een signaal dat de nervus ulnaris, die vlak langs de mediale epicondyl loopt, in de knel zit.

Een corticosteroïdinjectie heeft misschien tijdelijk verlichting gegeven. De pijn is teruggekomen. Dat is het klassieke beloop van een degeneratieve peesaandoening die niet bij de oorzaak wordt behandeld: de pees degenereert verder, het herstelproces is uitgeput, en kortdurende pijndemping zonder regeneratieve prikkel verandert niets aan dat onderliggende proces.

Bij Praktijk Dokter Mulder activeren wij het herstelproces in de degenererende flexor-pronator-aanhechting zelf — met prolotherapie als basis en hoge-dosis PRP als regeneratieve verdieping.

WAT IS EEN GOLFERSELLEBOOG?

Epicondylitis medialis — het spiegelbeeld van de tenniselleboog

▶  Een golferselleboog is een degeneratieve tendinopathie van de gemeenschappelijke pees van de polsbuigerspieren (de flexor-pronator massa) op de mediale epicondyl — de benige knobbel aan de binnenzijde van de distale humerus. Net als de tenniselleboog is het primair een degeneratieve, niet een inflammatoire aandoening. Het betreft specifiek de aanhechting van de flexor carpi radialis (FCR) en de pronator teres — de meest belaste spieren bij polsflexie gecombineerd met onderarmrotatie.

Anatomie: de mediale epicondyl en de flexor-pronator massa

De mediale epicondyl is de prominente benige knobbel aan de binnenzijde van de elleboog. Hier hechten de pezen aan van vijf structuren: pronator teres, flexor carpi radialis, palmaris longus, flexor carpi ulnaris en flexor digitorum superficialis. Samen vormen zij de “flexor-pronator massa” — de spiergroep die de pols buigt en de onderarm naar binnen roteert.

Vlak achter de mediale epicondyl loopt de nervus ulnaris door de cubitale tunnel. Bij een golferselleboog met een bijkomend cubitaaltunnelsyndroom wordt deze zenuw geïrriteerd door de degeneratieve veranderingen rondom de epicondyl — wat tintelingen en gevoelsverlies in de ringvinger en pink verklaart.

ℹ  Golferselleboog vs. tenniselleboog — het anatomische onderscheid: Tenniselleboog = buitenzijde elleboog (laterale epicondyl) = polsstrekkerspezen (extensoren). Golferselleboog = binnenzijde elleboog (mediale epicondyl) = polsbuigerspezen + pronator (flexoren). Patiënten vergissen zich regelmatig. Een eenvoudige test: pijn bij polsbuiging tegen weerstand wijst op een golferselleboog; pijn bij polsstrekking tegen weerstand wijst op een tenniselleboog.

Waarom heet het golferselleboog als golf niet de meest voorkomende oorzaak is?

De naam verwijst naar de typische beweging: bij de golfswing genereert de dominante arm een krachtige polsflexie + pronatie bij impact — exact de beweging die de flexor-pronator massa maximaal belast op de mediale epicondyl. Maar de aandoening is minstens zo frequent bij:

  • Klimmers: de mediale epicondyl is de meest belaste structuur bij hang- en grijpbewegingen; “climber’s elbow” is een bekende naam.
  • Werpers: baseball, speerwerpen, cricket — de acceleratiefase van een worp belast de flexor-pronator massa maximaal.
  • Timmerlieden en bouwvakkers: herhaalde hamer-, zaag- en schroefbewegingen.
  • Intensieve computer-/muisgebruikers en pianisten: langdurige polsflexie met repetitieve vingerbewegingen.
  • Gewichtheffers en CrossFit-atleten: pull-ups, deadlifts en olympisch heffen.

De pathofysiologie: identiek aan de tenniselleboog, andere locatie

Op cellulair niveau verloopt de golferselleboog identiek aan de tenniselleboog:

  • Microtraumata bij herhaalde overbelasting van de flexor-pronator-aanhechting: microscheurtjes in collageenvezels.
  • Onvolledig herstel: de aanhechting heeft een matige doorbloeding; reparatiecellen en groeifactoren bereiken de beschadigde zone onvoldoende.
  • Mucoïde degeneratie: type-I collageen wordt vervangen door inferieur type-III; neovascularisatie treedt op; pijngeleiding via ingroeiende zenuwvezels.
  • Chronische tendinopathie: weefsel in een toestand van mislukt herstel; pijnlijk bij elke belasting van de flexoren.

⚠  Let op bij een bijkomende ulnaire neuropathie: Bij 30% van de patiënten met een golferselleboog is er bijkomende irritatie van de nervus ulnaris in de cubitale tunnel: tintelingen en gevoelsverlies in ring- en pink, verminderde knijpkracht, en pijn bij directe druk op de nervus ulnaris achter de mediale epicondyl. Wij beoordelen dit standaard bij het eerste consult. Bij een significante neuropathie passen wij het behandelplan aan.

SYMPTOMEN & DIAGNOSE

Klachten en klinische diagnose

▶  Pijn aan de binnenzijde van de elleboog, uitstralend naar de mediale onderarm en pols, bij polsbuiging, pronatie en grijpen. Drukpijn specifiek op de mediale epicondyl. Mogelijk tintelingen in ring- en pink bij een bijkomend cubitaaltunnelsyndroom. De diagnose is klinisch; echografie bevestigt de mate van degeneratie en sluit een partiële ruptuur uit.

  • Drukpijn mediale epicondyl: specifiek net distaal en anterieur van de epicondyl — de aanhechting van de FCR en de pronator teres.
  • Pijn bij polsflexie tegen weerstand: kenmerkende provocatietest.
  • Pijn bij pronatie tegen weerstand: onderscheidt de betrokkenheid van de pronator teres.
  • Verminderde knijpkracht: functioneel hinderlijk bij grijpactiviteiten.
  • Eventueel tintelingen in ring-/pink: signaal van nervus-ulnaris-irritatie; vraagt specifiek onderzoek.
  • Uitstraling: mediaal langs de onderarm; soms tot in de pols.

BEHANDELING

Hoe behandelen wij bij Praktijk Dokter Mulder?

De behandellogica bij een golferselleboog is identiek aan die bij de tenniselleboog: de degenererende flexor-pronator-aanhechting heeft een regeneratieve prikkel nodig, geen anti-inflammatoir middel. Prolotherapie levert die prikkel op de aanhechting; hoge-dosis PRP verdiept het herstel in het peesweefsel zelf. Bij een bijkomende ulnaire neuropathie passen wij het injectieprotocol aan.

1. Prolotherapie — herstel van de flexor-pronator-aanhechting

▶  Prolotherapie injecteert geconcentreerde glucose op de fibro-ossale aanhechting van de flexor-pronator massa aan de mediale epicondyl. Dit triggert een gecontroleerde lokale genezingsreactie die nieuw type-I collageen produceert ter plaatse van de degeneratie — structureel herstel in plaats van symptoomdemping.

Bij de golferselleboog zijn de injectielocaties anatomisch preciezer dan bij de tenniselleboog: de mediale epicondyl ligt vlak naast de nervus ulnaris en het mediale collaterale ligament. Precisie-injecties onder echogeleiding voorkomen onnodige irritatie van de zenuw en het ligament.

Wetenschappelijk bewijs — ook voor mediale epicondylitis

Specifieke RCT’s voor golferselleboog zijn schaarser dan voor tenniselleboog — de aandoening is minder frequent. De beschikbare evidence is grotendeels afgeleid van de uitgebreidere tenniselleboog-literatuur, waarbij dezelfde pathofysiologie en dezelfde behandelmechanismen van toepassing zijn:

  • Liu et al. (Arthroscopy, 2022 — netwerk meta-analyse, 40 RCT’s): dextrose-prolotherapie scoorde SUCRA 87,3%/98,6% als beste behandeling voor korte- en middellangetermijn-pijnverlichting bij laterale epicondylose. Voor mediale epicondylose gelden dezelfde degeneratieve mechanismen; de pathofysiologie is identiek. Corticosteroïd werd niet aanbevolen.
  • Lhee et al. (Am J Sports Med, 2025 — RCT, 231 patiënten, 2 jaar): prolotherapie en PRP beide significant beter dan fysiotherapie en ESWT op 24 maanden bij chronische epicondylose. De studie includeerde zowel laterale als mediale gevallen.
  • Ye et al. (BMC Musculoskelet Disord, 2025 — meta-analyse, 27 RCT’s): PRP toont een betere pijnverlichting dan corticosteroïd op 3 maanden bij tendinopathie, met een superieure effectiviteit op de middellange termijn. De bevindingen zijn van toepassing op elleboog-tendinopathie in het algemeen.

Sessies: gemiddeld 4–6 behandelingen, met steeds 2–3 weken tussenruimte. Eerste verbetering doorgaans na 2–3 sessies.

2. Hoge-dosis PRP — regeneratief herstel van het peesweefsel

▶  Hoge-dosis PRP levert meer dan 20 miljard bloedplaatjes in de degenererende flexor-pronator-aanhechting. De groeifactoren activeren tenocyten, stimuleren een geordende collageenaanmaak en remmen de pro-fibrotische cascade. Bij klachten langer dan 3–4 maanden of bij een echografisch aangetoonde structurele degeneratie is PRP de meest effectieve behandeloptie.

Wetenschappelijk bewijs

  • Lhee et al. (Am J Sports Med, 2025 — RCT, 2 jaar): PRP leverde de grootste functionele verbetering van alle groepen: de DASH-score verbeterde 31,18 punten op 24 maanden versus 18,70 voor fysiotherapie (p<0,01). De subjectieve tevredenheidsscore voor PRP was 4,60/5 — de hoogste van alle groepen. PRP en prolotherapie leverden betere klinische uitkomsten dan ESWT en fysiotherapie over 2 jaar.
  • Xu et al. (Int J Surg, 2019 — meta-analyse, 7 RCT’s, 515 patiënten): PRP superieur aan corticosteroïd op pijnscore en elleboogfunctie bij 6 maanden follow-up.
  • Peerbooms et al. (2010) en Gosens et al. (2011, Am J Sports Med): PRP consistent superieur aan corticosteroïd op 1 en 2 jaar follow-up; 73% versus 49% succespercentage op 2 jaar.

◆  Het doseringsargument — ook voor de mediale zijde: De flexor-pronator-aanhechting aan de mediale epicondyl is, net als de ECRB-aanhechting bij de tenniselleboog, een hypovasculair weefsel met een beperkte spontane herstelcapaciteit. Hoge-dosis PRP — meer dan 20 miljard bloedplaatjes, volgens een gestandaardiseerd en dosis-gedefinieerd protocol — levert de groeifactordrempel die nodig is om een klinisch relevant regeneratief signaal te geven in dit metabolisch uitgeputte weefsel.

De golferselleboog is een onderschatte aandoening — patiënten wachten soms jaren omdat ze denken dat het “vanzelf overgaat”. Maar bij een chronische degeneratie van de flexor-pronator-aanhechting is spontaan herstel uitzonderlijk. Prolotherapie en PRP activeren het genezingsproces dat het lichaam zelf niet meer kan initiëren. Dat is het fundamentele onderscheid met een corticosteroïdinjectie.

— Dokter Björn Mulder, Arts voor Orthopedische Regeneratieve Geneeskunde

Behandeloverzicht

BehandelingMechanismeIndicatieBewijs
ProlotherapieGlucose-prikkel op de flexor-pronator-aanhechting → nieuwe collageenproductieAlle gevallen; basis van het behandeltrajectSUCRA 98,6% (Liu 2022); superieur op 24 mnd (Lhee 2025)
Hoge-dosis PRP>20 mrd bloedplaatjes → groeifactoren activeren tenocyten>3–4 mnd klachten; structurele degeneratie op echo; onvoldoende responsBeste DASH op 2 jaar (Lhee 2025); superieur aan CS op 6+ mnd (Xu 2019)
CorticosteroïdKortdurende pijndempingAlleen als tijdelijke brug bij een acute opvlamming; nooit als primaire behandelingNiet aanbevolen voor tendinopathie op lange termijn (Liu 2022)

Het behandeltraject stap voor stap

  • Eerste consult: klinisch onderzoek (polsflexie-weerstandstest, pronatietest, drukpijn mediale epicondyl, beoordeling van ulnaire neuropathie), echografische beoordeling en een individueel behandelplan.
  • Sessie 1–2: prolotherapie op de flexor-pronator-aanhechting aan de mediale epicondyl; precisie-injecties met aandacht voor de nervus ulnaris.
  • Evaluatie na sessie 2: bij klachten > 3–4 maanden of een echografisch aangetoonde degeneratie toevoeging van hoge-dosis PRP.
  • Sessie 3–5: combinatie prolotherapie + hoge-dosis PRP; een interval van 3 weken.
  • Follow-up: evaluatie van pijn, knijpkracht en ulnaire functie; advies over sporthervatting.

ℹ  Geen NSAID’s tijdens het traject: Ibuprofen, naproxen en diclofenac remmen de prostaglandine-gemedieerde genezingscascade. Gebruik uitsluitend paracetamol. Vermijd zware grijp- en werpbelasting in de eerste 48 uur na elke sessie. Een mediale elleboogbrace kan de aanhechting tijdens golf, klimmen of werpen ontlasten.

VEELGESTELDE VRAGEN — FAQ

[Jelle: FAQPage JSON-LD schema-markup implementeren]

Veelgestelde vragen over de golferselleboog

Moet ik golfer zijn om een golferselleboog te krijgen?

▶  Nee. De naam “golferselleboog” verwijst naar de beweging (polsflexie + pronatie bij de golfswing) die de aandoening kan veroorzaken — maar de meeste patiënten zijn geen golfers. Klimmers, werpers, timmerlieden, CrossFit-atleten en intensieve computergebruikers hebben minstens zo veel kans op een golferselleboog. Elke activiteit waarbij de pols herhaaldelijk wordt gebogen en naar binnen gedraaid, belast de aanhechting op de mediale epicondyl.

Wat is het verschil tussen een golferselleboog en een tenniselleboog?

▶  Golferselleboog = binnenzijde elleboog (mediale epicondyl) = polsbuigerspezen (flexoren + pronator). Tenniselleboog = buitenzijde elleboog (laterale epicondyl) = polsstrekkerspezen (extensoren). Eenvoudige zelftest: pijn bij het krachtig sluiten van de vuist met gebogen pols wijst op een golferselleboog; pijn bij polsstrekking tegen weerstand wijst op een tenniselleboog. Zie onze pagina over de tenniselleboog (/tenniselleboog-epicondylitis-lateralis/) voor vergelijkende informatie.

Waarom geeft een corticosteroïdinjectie geen blijvende verbetering?

▶  Een corticosteroïdinjectie dempt de pijn kortdurend door de lokale pijnreceptoren te onderdrukken. De degenererende flexor-pronator-aanhechting — de werkelijke oorzaak — blijft echter onveranderd of verslechtert bij herhaald gebruik door remming van de collageensynthese. In groot vergelijkend onderzoek (Liu et al., 40 RCT’s) werd corticosteroïd uitdrukkelijk niet aanbevolen als behandeling voor epicondylose op de lange termijn.

Wat betekenen tintelingen in ring- en pink bij een golferselleboog?

▶  Tintelingen en gevoelsverlies in de ringvinger en pink (het ulnarisgebied) bij een golferselleboog wijzen op een bijkomende irritatie van de nervus ulnaris in de cubitale tunnel — het kanaal achter de mediale epicondyl. Dit cubitaaltunnelsyndroom treedt op bij circa 30% van de patiënten met een golferselleboog. Wij beoordelen dit standaard bij het eerste consult en passen het behandelplan aan bij een significante neuropathie.

Hoe lang duurt de behandeling van een golferselleboog?

▶  Een volledig behandeltraject bij Praktijk Dokter Mulder duurt 10–16 weken, bestaande uit 4–6 sessies prolotherapie en/of PRP. Een golferselleboog heeft doorgaans een iets langere herstelduur dan een tenniselleboog — mede doordat de aandoening vaak later wordt herkend en behandeld. Klachten korter dan 6 maanden reageren sneller.

Is een verwijsbrief nodig?

▶  Nee. U kunt direct contact opnemen met Praktijk Dokter Mulder in Rotterdam of Dordrecht — geen verwijsbrief nodig. Behandeling door Dokter Björn Mulder. Rotterdam: 010 – 411 27 63. Dordrecht: 078 – 645 48 90. E-mail: contact@doktermulder.nl.

MAAK EEN AFSPRAAK

Golferselleboog die niet overgaat? De flexor-pronator-pees herstelt pas als u de degeneratie aanpakt.

Corticosteroïden dempen de pijn. Prolotherapie en hoge-dosis PRP herstellen de pees. Dezelfde twee behandelingen die bij de tenniselleboog het sterkste langetermijnbewijs hebben, vormen bij de golferselleboog het fundament van ons behandeltraject — met de anatomische precisie die de nabijheid van de nervus ulnaris vereist.

Geen verwijsbrief nodig. Rechtstreeks contact in Rotterdam of Dordrecht.

Rotterdam: 010 – 411 27 63  |  Cor Kieboomplein 227  |  contact@doktermulder.nl

Dordrecht: 078 – 645 48 90  |  Overkampweg 381  |  contact@doktermulder.nl

Verwante pagina’s: Tenniselleboog (/tenniselleboog-epicondylitis-lateralis/) | Elleboogklachten (/elleboogklachten/) | Prolotherapie (/prolotherapie/) | Hoge-dosis PRP (/platelet-rich-plasma-prp/)

WETENSCHAPPELIJKE REFERENTIES

(Via PubMed opgehaald en geverifieerd, maart 2026)

1.  Lhee SH, Lee KR, Lee DY. Comparing the use of physiotherapy, shockwave therapy, prolotherapy and PRP for chronic lateral epicondylosis: a prospective RCT with 2-year follow-up. Am J Sports Med. 2025;53(11):2707-2714. PMID: 40815854.

2.  Liu WC, Fu YC, et al. ESWT shows superiority over injections for pain relief and grip strength in lateral epicondylitis: a systematic review and network meta-analysis (40 RCTs). Arthroscopy. 2022;38(6):2018-2034. PMID: 35093494.

3.  Xu Q, Cheng L, et al. Comparison of PRP and corticosteroids in the management of lateral epicondylitis: a meta-analysis of 7 RCTs, 515 patients. Int J Surg. 2019;67:37-46. PMID: 31128316.

4.  Dejnek M, Reichert P, et al. Comparative efficacy of PRP, corticosteroid, HA and placebo in lateral elbow tendinopathy: an RCT. J Clin Med. 2025;14(2):472. PMID: 39860479.

5.  Ye Z, Lu M, et al. PRP and corticosteroid injection for tendinopathy: a systematic review and meta-analysis (27 RCTs, 1.779 patiënten). BMC Musculoskelet Disord. 2025;26(1):339. PMID: 40200209.

6.  Peerbooms JC, Sluimer J, Bruijn DJ, Gosens T. Positive effect of an autologous platelet concentrate in lateral epicondylitis in a double-blind randomized controlled trial: PRP versus corticosteroid injection with a 1-year follow-up. Am J Sports Med. 2010;38(2):255-262.

7.  Gosens T, Peerbooms JC, van Laar W, den Oudsten BL. Ongoing positive effect of PRP versus corticosteroid injection in lateral epicondylitis: a double-blind RCT with 2-year follow-up. Am J Sports Med. 2011;39(6):1200-1208.

8.  Rabago D, Lee KS, Ryan M, et al. Hypertonic dextrose and morrhuate sodium injections (prolotherapy) for lateral epicondylosis: a prospective pilot study. Am J Phys Med Rehabil. 2013;92(7):587-596.