De Ultieme Gids voor het Preservation Protocol

Hoge-dosis PRP, A2M en hyaluronzuur — één behandeling die herstel stimuleert, afbraak afremt én het gewricht herstelt

U heeft pijn in uw knie, heup, schouder of onderrug. De pijn zit er al maanden, misschien jaren. U heeft pijnstillers geprobeerd, fysiotherapie gedaan, misschien een corticosteroïdinjectie of een gewone hyaluronzuurinjectie gehad. Het hielp even, of helemaal niet. En nu krijgt u te horen wat veel artrosepatiënten te horen krijgen: “We kunnen wachten tot het erg genoeg is voor een prothese.”

Tussen “afwachten met pijnstillers” en “een gewricht vervangen” zit een grote, vaak onbenutte ruimte. Het Preservation Protocol is precies daarvoor ontwikkeld. In deze gids leest u wat het is, hoe het werkt, bij welke klachten het past, voor wie het geschikt is — en, net zo belangrijk, voor wie níét.


Inhoudsopgave

  1. Wat is het Preservation Protocol?
  2. Hoe artrose uw gewricht stilletjes afbreekt
  3. De drie pijlers van het protocol
  4. Bij welke klachten? Knie, heup, schouder en rug
  5. Voor wie is het Preservation Protocol geschikt?
  6. De behandeling stap voor stap
  7. Herstel en wat u mag verwachten
  8. Vergelijking met andere behandelingen
  9. Wat zegt de wetenschap?
  10. Kosten en traject
  11. Veelgestelde vragen

<h2 id=”wat-is-het”>Wat is het Preservation Protocol?</h2>

Het Preservation Protocol is een regeneratieve gewrichtsbehandeling in één sessie, waarbij drie biologische componenten worden gecombineerd:

  1. Hoge-dosis PRP (Platelet-Rich Plasma) met meer dan 20 miljard bloedplaatjes, bereid volgens een gestandaardiseerd, dosis-gedefinieerd protocol;
  2. A2M (alfa-2-macroglobuline), een lichaamseigen eiwit dat uit uw eigen bloed wordt geconcentreerd via ultrafiltratie;
  3. Een hyaluronzuur 80mg-preparaat dat het gewrichtsmilieu en de smering herstelt.

Alle drie worden ze in dezelfde behandelsessie, onder echogeleiding, in het aangedane gewricht gebracht. De naam zegt het al: het doel is preserveren — het gewricht behouden en de degeneratie afremmen, in plaats van het te vervangen.

De kerngedachte is dat artrose géén probleem is met één oorzaak, maar een proces met drie tegelijk lopende problemen: te weinig herstel, te veel afbraak, en een verstoord gewrichtsmilieu. De meeste injectiebehandelingen pakken er hooguit één aan. Het Preservation Protocol pakt alle drie tegelijk aan.


<h2 id=”het-probleem”>Hoe artrose uw gewricht stilletjes afbreekt</h2>

Om te begrijpen waaróm drie componenten worden gecombineerd, helpt het te weten wat er in een artrotisch gewricht gebeurt.

Artrose is allang niet meer “slijtage door ouderdom”. Het is een actief, biochemisch afbraakproces. In het gewricht raakt het evenwicht zoek tussen opbouw en afbraak. Een groep agressieve enzymen — onder meer MMP-13 en de aggrecanasen (ADAMTS-4 en -5) — gaat het kraakbeen letterlijk afbreken. Tegelijk produceert het ontstoken slijmvlies ontstekingsstoffen die de pijn onderhouden en de afbraak versnellen. En de gewrichtsvloeistof, die normaal smeert en schokken opvangt, wordt dunner en verliest zijn beschermende eigenschappen.

Het resultaat is een neerwaartse spiraal: meer afbraak → meer ontsteking → minder smering → meer belasting op het kraakbeen → nog meer afbraak. Wie alleen de pijn bestrijdt (met bijvoorbeeld een corticosteroïd), zet die spiraal niet stil — en corticosteroïden kunnen op langere termijn zelfs schadelijk zijn voor het kraakbeen.

Een behandeling die écht het verschil wil maken, moet daarom op drie fronten ingrijpen: herstel stimuleren, afbraak afremmen en het gewrichtsmilieu herstellen. Dat is exact de logica achter het Preservation Protocol.


<h2 id=”drie-pijlers”>De drie pijlers van het protocol</h2>

Pijler 1 — Hoge-dosis PRP: herstel stimuleren

PRP wordt gemaakt uit uw eigen bloed. Na een gewone bloedafname worden de bloedplaatjes geconcentreerd. Bloedplaatjes zijn niet alleen belangrijk voor de bloedstolling — ze zijn ook een rijke bron van groeifactoren (zoals PDGF, TGF-β, VEGF, IGF en bFGF). Die groeifactoren sturen herstelprocessen aan, dempen ontsteking en verbeteren de stofwisseling van de gewrichtscellen.

Bij PRP is de dosis bepalend. Niet elke PRP is gelijk: een lichte concentratie heeft een ander effect dan een hoge. Voor artrose van de grote gewrichten werken wij met een hoge dosis van meer dan 20 miljard bloedplaatjes, bereid volgens een gestandaardiseerd, dosis-gedefinieerd protocol dat is afgestemd op de wetenschappelijke aanbevelingen voor orthobiologie (in lijn met onder andere de IOC- en ESSKA-kaders en de doseringsliteratuur van Bansal e.a., 2021). Zo weet u dat u niet zomaar “een PRP-prikje” krijgt, maar een nauwkeurig gedefinieerde, herhaalbare dosis.

Belangrijk en eerlijk: PRP laat geen nieuw kraakbeen aangroeien. Wat het wél doet, is het herstelvermogen van het gewricht ondersteunen, de ontsteking dempen en — in combinatie met de andere twee pijlers — de afbraak helpen kantelen.

Pijler 2 — A2M: de afbraak afremmen

Dit is de pijler die het Preservation Protocol onderscheidt van een gewone PRP-behandeling.

A2M (alfa-2-macroglobuline) is een groot, lichaamseigen eiwit dat fungeert als een soort moleculaire val. Het is een breed-spectrum protease-remmer: het vangt en inactiveert juist díé afbraakenzymen die het kraakbeen vernietigen — de MMP’s (waaronder MMP-13) en de aggrecanasen (ADAMTS-4 en -5). Daarnaast bindt het ontstekings-signaalstoffen. Kortom: terwijl PRP het herstel aanjaagt, zet A2M een rem op de afbraak.

A2M wordt uit uw eigen bloed geconcentreerd via ultrafiltratie, zodat een veel hogere concentratie in het gewricht terechtkomt dan van nature aanwezig is. Door de afbraakenzymen af te vangen, werkt A2M chondroprotectief — het beschermt het kraakbeen tegen verdere achteruitgang. In de wetenschappelijke literatuur (onder meer in het ESSKA-kader) wordt A2M dan ook beschreven als een chondroprotectieve, kraakbeenbeschermende component.

Pijler 3 — Hyaluronzuur 80mg-preparaat: het gewrichtsmilieu herstellen

De derde pijler richt zich op de gewrichtsvloeistof zelf. Bij artrose wordt deze dunner en verliest zij haar smerende en schokdempende functie. Een hyaluronzuur 80mg-preparaat herstelt de viscoelasticiteit van de gewrichtsvloeistof: het verbetert de smering, vangt schokken op en draagt bij aan een rustiger, minder ontstoken gewrichtsmilieu. Hoogmoleculair, gecrosslinkt hyaluronzuur heeft in de literatuur de voorkeur als visco-supplement.

Waarom de combinatie meer is dan de som der delen

Elke pijler grijpt op een ander deel van het artroseproces in:

PijlerWat het doetWelk probleem het aanpakt
Hoge-dosis PRPStimuleert herstel, dempt ontstekingTe weinig herstelcapaciteit
A2MVangt afbraakenzymen afTe veel kraakbeenafbraak
Hyaluronzuur 80mg-preparaatHerstelt smering en schokdempingVerstoord gewrichtsmilieu

Door de drie in één sessie te combineren, wordt de neerwaartse spiraal van artrose op drie fronten tegelijk aangepakt — niet één symptoom, maar het hele samenspel.


<h2 id=”klachten”>Bij welke klachten? Knie, heup, schouder en rug</h2>

Het Preservation Protocol is in de eerste plaats ontwikkeld voor artrose van de grote gewrichten. Hieronder per gewricht wat de typische klachten zijn en wat u mag verwachten.

Knieartrose

De knie is het meest behandelde gewricht. Herkent u dit?

  • Pijn bij traplopen, vooral bij naar beneden gaan;
  • Een stijf, “vastzittend” gevoel als u ’s ochtends opstaat of na lang zitten;
  • Pijn die opspeelt na een wandeling, een rondje hardlopen of een dag op de been;
  • Soms een gezwollen, warme knie of een knarsend gevoel.

Knieartrose is bij uitstek een aandoening waarbij de drie pijlers samen zin hebben: de knie is een groot, belast gewricht waar afbraak, ontsteking én verminderde smering allemaal een rol spelen. Het doel is minder pijn, soepeler bewegen en weer kunnen wandelen, fietsen of sporten — en zo een knieprothese uitstellen of voorkomen.

Heupartrose

Heupklachten worden vaak laat herkend, omdat de pijn niet altijd in de heup zelf zit.

  • Pijn in de lies, de bil of soms uitstralend naar de knie;
  • Stijfheid bij het aantrekken van schoenen of sokken;
  • Moeite met in- en uitstappen van de auto;
  • Pijn na lang lopen of staan, en startpijn na rust.

De heup is een diep gelegen gewricht. Daarom is echogeleide injectie hier essentieel: zo komt de behandeling exact op de juiste plek. Het Preservation Protocol kan helpen de pijn te verminderen en de bewegelijkheid te verbeteren bij heupartrose in een vroeg tot matig stadium.

Schouderartrose

Bij de schouder gaat het vaak om artrose van het kogelgewricht (glenohumeraal) of het AC-gewricht boven op de schouder.

  • Pijn bij het heffen van de arm, bijvoorbeeld bij aankleden of haren kammen;
  • Nachtelijke pijn, vooral bij liggen op de aangedane kant;
  • Een knappend of schurend gevoel bij bewegen;
  • Geleidelijk verlies van bewegingsbereik.

Schouderartrose komt minder vaak in beeld dan knie of heup, maar reageert juist daarom soms goed — de schouder is een minder zwaar belast gewricht. Doel: minder pijn, vooral ’s nachts, en een groter, soepeler bewegingsbereik.

Chronische rugklachten en facetgewricht-artrose

De wervelkolom bevat tientallen kleine gewrichtjes — de facetgewrichten — en deze kunnen, net als knie of heup, artrotisch worden. Chronische lage rugpijn heeft hier vaak een belangrijke oorzaak.

  • Pijn laag in de rug die toeneemt bij achteroverbuigen of draaien;
  • Stijfheid in de ochtend die langzaam losser wordt;
  • Pijn die verergert na lang staan of lopen;
  • Soms uitstraling naar de bil of bovenbeen.

Onder echo- of beeldgeleiding kan het Preservation Protocol gericht op de aangedane facetgewrichten worden toegepast. Het doel is de degeneratieve gewrichtspijn te verminderen en de mobiliteit van de rug te verbeteren. Bij rugklachten is een zorgvuldige diagnose vooraf extra belangrijk, omdat lage rugpijn vele oorzaken kan hebben — daarom begint elk traject met een grondig onderzoek.


<h2 id=”voor-wie”>Voor wie is het Preservation Protocol geschikt?</h2>

Eerlijkheid hoort bij goede zorg. Het Preservation Protocol is een krachtige behandeling, maar niet voor iedereen de juiste keuze.

Ideale kandidaat

U bent een goede kandidaat als u:

  • Artrose heeft in een vroeg tot matig stadium (Kellgren-Lawrence graad II–III);
  • Al conservatieve behandelingen heeft geprobeerd (fysiotherapie, corticosteroïd of een gewone hyaluronzuurinjectie) zonder blijvend resultaat;
  • Een actieve leefstijl heeft en die wilt behouden;
  • Een operatie wilt uitstellen of vermijden;
  • Realistische verwachtingen heeft en goed geïnformeerd een keuze wilt maken.

De sweet spot zijn vaak wat jongere patiënten met post-traumatische artrose — bijvoorbeeld na een oude knie- of enkelblessure — bij wie het gewricht nog veel te behouden heeft.

Wanneer een andere behandeling logischer is

  • Graad I (heel beginnende artrose): dan is een hoge-dosis PRP-behandeling op zichzelf vaak al voldoende; het volledige protocol is dan overbehandeling.
  • Graad IV (eindstadium, “bot-op-bot”): hier zijn de mogelijkheden van het Preservation Protocol beperkt. In dat geval bespreken we andere opties, zoals een Arthrosamid-behandeling of een verwijzing voor een operatieve oplossing.

Wanneer het Preservation Protocol niet geschikt is

Het protocol wordt afgeraden bij onder meer:

  • Een actieve infectie in of rond het gewricht;
  • Een ontstekingsreuma in een actieve fase (bijvoorbeeld reumatoïde artritis);
  • Gebruik van bloedverdunners die niet veilig onderbroken kunnen worden;
  • Een actieve kwaadaardige aandoening;
  • Onrealistische verwachtingen over het resultaat.

Tijdens het eerste consult bepalen we samen of het protocol bij úw situatie past. Past het niet, dan zeggen we dat eerlijk en bespreken we het alternatief.


<h2 id=”behandeling”>De behandeling stap voor stap</h2>

  1. Consult en diagnose. We bespreken uw klachten, beoordelen beeldvorming (röntgen of MRI) en bepalen het stadium en de geschiktheid.
  2. Bloedafname. Op de behandeldag wordt bloed afgenomen — vergelijkbaar met een gewone bloedprik.
  3. Bereiding. Uit uw bloed bereiden we in één sessie de hoge-dosis PRP (>20 miljard bloedplaatjes) volgens het gestandaardiseerde protocol, en concentreren we de A2M via ultrafiltratie. Dit wordt gecombineerd met het hyaluronzuur 80mg-preparaat.
  4. Echogeleide injectie. Het mengsel wordt onder echogeleiding precies in het gewricht gebracht. Echogeleiding verhoogt de nauwkeurigheid en de veiligheid aanzienlijk.
  5. Naar huis. De behandeling duurt al met al doorgaans één tot anderhalf uur en u kunt daarna gewoon naar huis.

De ingreep gebeurt onder lokale verdoving en is over het algemeen goed te verdragen. Zoals bij elke gewrichtsinjectie bestaat een zeer kleine kans op infectie (in de orde van 0,005%); echogeleiding en steriel werken houden dat risico minimaal.


<h2 id=”herstel”>Herstel en wat u mag verwachten</h2>

Het herstel verloopt geleidelijk. Anders dan bij een corticosteroïd, dat snel maar tijdelijk werkt, bouwt het effect van het Preservation Protocol zich op over weken tot enkele maanden.

PeriodeWat u doetWat u kunt verwachten
Week 1Rust. Geen ijs, geen ontstekingsremmers (NSAID’s). Paracetamol mag.Mogelijk wat meer pijn of zwelling — dit hoort bij de herstelreactie.
Week 2–3Rustige, geleide bewegingen. Hometrainer zonder weerstand.De gewrichtsreactie zakt af; soepeler gevoel begint.
Week 4–6Progressieve belasting. Zwemmen, fietsen.Vaak merkbare afname van pijn en stijfheid.
Week 7–12Geleidelijke terugkeer naar sport en volledige activiteit.Het effect bereikt vaak rond drie maanden zijn piek.

Een belangrijk aandachtspunt: vermijd ontstekingsremmers (NSAID’s) gedurende de eerste zes weken. Deze remmen juist de ontstekings- en herstelreactie die we met de behandeling op gang willen brengen. Heeft u pijnstilling nodig, dan is paracetamol de geschikte keuze.

Hoe lang houdt het resultaat aan? Dat verschilt per persoon en is afhankelijk van het stadium van de artrose, uw leefstijl en de belasting van het gewricht. Bij goede kandidaten kan het effect lang aanhouden; soms wordt de behandeling na verloop van tijd herhaald om het resultaat te onderhouden.


<h2 id=”vergelijking”>Vergelijking met andere behandelingen</h2>

BehandelingWat het doetSterkteBeperking
CorticosteroïdOnderdrukt ontstekingSnelle, korte pijnverlichtingTijdelijk; bij herhaling mogelijk schadelijk voor kraakbeen
Hyaluronzuur alleenVerbetert smeringGoed verdragen, verbetert milieuPakt afbraak en herstel niet aan
Klassiek PRPStimuleert herstelLichaamseigen, dempt ontstekingLagere dosis, één werkingsmechanisme
Preservation ProtocolHerstel + afbraakremming + milieuherstelPakt drie problemen tegelijk aan, één sessieNiet geschikt bij eindstadium (graad IV)
ArthrosamidCE-gemarkeerd medisch hulpmiddel; bekleedt het slijmvliesOok bij gevorderde artrose inzetbaarAnder werkingsprincipe; tweede lijn na het protocol
**Gewrichtsvervanging (operatie)Vervangt het gewrichtDefinitieve oplossing bij eindstadiumIngrijpend; herstelperiode; laatste optie

In ons behandeltraject positioneren we het Preservation Protocol als voorkeursbehandeling in de eerste lijn bij artrose graad II–III, met Arthrosamid als tweede lijn en een operatie als laatste optie.


<h2 id=”wetenschap”>Wat zegt de wetenschap?</h2>

Elke pijler afzonderlijk heeft wetenschappelijke onderbouwing:

  • PRP presteert in meta-analyses bij knieartrose beter dan hyaluronzuur en placebo (zout) wat betreft pijn en functie; netwerk-meta-analyses (o.a. Zhao e.a., 2021) plaatsen PRP boven hyaluronzuur en zout.
  • A2M wordt in preklinisch en vroeg-klinisch onderzoek beschreven als chondroprotectief door zijn vermogen kraakbeen-afbrekende enzymen af te vangen.
  • Hoogmoleculair hyaluronzuur heeft als visco-supplement een plaats in de richtlijnen voor artrose.
  • Het ESSKA-kader (2024) ondersteunt het gebruik van echogeleiding, beschrijft de chondroprotectieve rol van A2M en plaatst orthobiologische injecties boven hyaluronzuur en zout.

Tegelijk past hier een eerlijke kanttekening: het Preservation Protocol is een rationeel opgebouwd, mechanisme-gestuurd protocol dat de bewezen werking van drie afzonderlijke componenten combineert. Grote, directe gerandomiseerde studies die precies déze drievoudige combinatie vergelijken met andere behandelingen, zijn er nog beperkt. Wij baseren ons dus op de evidentie per component én op de klinische redenering achter de combinatie — en we zijn daar open over. Bij elk consult bespreken we wat er wél en wat er (nog) niet bewezen is, zodat u een goed geïnformeerde keuze maakt.


<h2 id=”kosten”>Kosten en traject</h2>

Het Preservation Protocol kost doorgaans tussen €2.500 en €3.000 per behandeling. Daarin zit de volledige bereiding van de drie componenten in één sessie, de echogeleide injectie en de begeleiding. Tijdens het consult krijgt u een transparante, op uw situatie toegesneden inschatting van de kosten en het te verwachten traject.

Wilt u weten of het Preservation Protocol bij uw klachten past? Plan een consult bij Dokter Mulder.

Dokter Mulder — regeneratieve orthopedie Rotterdam: Cor Kieboomplein 227 · Dordrecht: Overkampweg 381 Telefoon: 010-4112763 · doktermulder.nl


<h2 id=”faq”>Veelgestelde vragen</h2>

Wat is het Preservation Protocol precies? Het Preservation Protocol is een regeneratieve gewrichtsbehandeling in één sessie waarbij hoge-dosis PRP (meer dan 20 miljard bloedplaatjes), A2M (alfa-2-macroglobuline uit uw eigen bloed) en een hyaluronzuur 80mg-preparaat worden gecombineerd. Het stimuleert herstel, remt de afbraak van kraakbeen en herstelt het gewrichtsmilieu.

Voor welke gewrichten is het geschikt? Vooral voor artrose van de grote gewrichten: knie, heup en schouder, en voor facetgewricht-artrose in de onderrug. De behandeling wordt onder echogeleiding precies in het aangedane gewricht gebracht.

Werkt het ook bij gevorderde artrose? Het protocol is het meest geschikt bij artrose graad II–III. Bij beginnende artrose (graad I) volstaat vaak hoge-dosis PRP alleen; bij eindstadium-artrose (graad IV, “bot-op-bot”) bespreken we andere opties, zoals Arthrosamid of een operatieve oplossing.

Hoe snel merk ik effect? Het effect bouwt zich geleidelijk op over weken tot enkele maanden, met vaak een piek rond drie maanden. Dat is anders dan bij een corticosteroïd, dat snel maar kortdurend werkt.

Mag ik pijnstillers gebruiken na de behandeling? Vermijd ontstekingsremmers (NSAID’s) gedurende de eerste zes weken, omdat die de herstelreactie remmen. Paracetamol mag wel.

Is het veilig? Omdat PRP en A2M uit uw eigen bloed komen, is het risico op een afweerreactie zeer klein. Zoals bij elke gewrichtsinjectie bestaat een zeer kleine kans op infectie; echogeleiding en steriel werken houden dat risico minimaal.

Wat kost het Preservation Protocol? De behandeling kost doorgaans tussen €2.500 en €3.000 per sessie. U krijgt vooraf een transparante inschatting.


Direct antwoord — voor wie het kort wil weten

Het Preservation Protocol is een regeneratieve gewrichtsbehandeling die in één sessie hoge-dosis PRP (>20 miljard bloedplaatjes), A2M en een hyaluronzuur 80mg-preparaat combineert. Het is bedoeld voor artrose graad II–III in de grote gewrichten (knie, heup, schouder) en de facetgewrichten van de rug. Het stimuleert herstel, remt kraakbeenafbraak en herstelt de smering — met als doel een operatie uit te stellen of te voorkomen.

— Björn Mulder, arts · Dokter Mulder, Rotterdam & Dordrecht


Dit artikel is informatief van aard en vervangt geen persoonlijk medisch consult. Of een behandeling bij u past, wordt altijd individueel beoordeeld.

Björn Mulder, arts