Herkent u dit? Uw jas aantrekken gaat net wat moeizamer dan vroeger. Een kopje uit het bovenste keukenkastje pakken doet u liever met de andere arm. En ’s nachts wordt u wakker zodra u op die ene zij draait. Overdag valt het mee, maar zodra u de arm optilt, is de pijn er weer.
Als dit u bekend voorkomt, is de kans groot dat het om de rotatorcuff gaat. En dan is er vaak meer mogelijk dan afwachten of opereren.
Wat is de rotatorcuff?
De rotatorcuff is een groep van vier spieren rond het schoudergewricht. Hun pezen liggen als een manchet om de kop van de bovenarm en zorgen dat u de arm kunt heffen en draaien. De bekendste is de supraspinatuspees, die onder het schouderdak doorloopt. Bij iedere heffing van de arm schuift deze pees langs het bot, en dat is precies de plek waar de meeste problemen ontstaan.
Wie jarenlang veel boven het hoofd werkt of sport, belast die pees dag in dag uit. Na verloop van tijd raakt het weefsel beschadigd: het wordt minder sterk en gevoeliger. Dat noemen we een tendinopathie. Als het verder gaat, ontstaan er kleine scheurtjes in de pees: een gedeeltelijke (partiële) scheur. De pees zit dan nog vast, maar is duidelijk beschadigd.
Veel mensen denken dat een pees met een scheurtje moet worden gehecht. Maar een gedeeltelijke scheur is meestal geen plotseling ongeluk. Het is slijtage die langzaam is opgebouwd, in een pees die de belasting al lang niet meer aankon. Juist zo’n pees kunt u vaak nog helpen zonder operatie.
Een voorbeeld uit de praktijk
Een voorbeeld dat ik vaak vertel, samengesteld uit wat ik in de spreekkamer zie. Een schilder van halverwege de vijftig, met pijn in de rechterschouder. Twintig jaar lang met zijn armen boven zijn hoofd gewerkt. Sinds een jaar pijn bij het heffen, ’s nachts wakker worden, en een echo waarop een gedeeltelijke scheur in de supraspinatuspees te zien was. Fysiotherapie had geholpen met bewegen, maar niet met de pijn. Een corticosteroïdinjectie had zes weken rust gegeven, daarna kwam alles terug.
De orthopeed noemde een kijkoperatie. Daar zag hij tegenop: een half jaar niet werken is voor een zelfstandige geen optie.
Zo’n schouder is een typische kandidaat voor de behandeling waar dit artikel over gaat.
High-Dose PRP: het herstel op gang brengen
PRP kent u misschien al. Het zijn bloedplaatjes uit uw eigen bloed, die we concentreren en terugspuiten op de plek waar het weefsel beschadigd is. Bloedplaatjes zitten vol groeifactoren die het lichaam gebruikt om weefsel te herstellen.
Het verschil met High-Dose PRP zit in de hoeveelheid. Uit onderzoek van Bansal en collega’s (2021) blijkt dat het effect van PRP afhangt van de dosis, en dat veel standaardbereidingen daar flink onder blijven. Daarom werken wij met een doeldosis van circa tien miljard bloedplaatjes per behandeling, bereid volgens een gestandaardiseerd protocol dat we per aandoening kunnen aanpassen. Bij een rotatorcuffpees spuiten we de PRP onder echogeleiding precies in en rond de beschadigde pees, ook in het scheurtje zelf.
A2M: de afbraak afremmen
Een beschadigde pees heeft niet alleen te weinig herstel. Er is ook te veel afbraak. In en rond het beschadigde weefsel zijn enzymen actief die het collageen, de bouwstof van de pees, verder afbreken. Zolang die enzymen hun gang gaan, blijft het herstel dweilen met de kraan open.
Alfa-2-macroglobuline, kortweg A2M, is een eiwit dat van nature in uw bloed zit en die afbrekende enzymen wegvangt. Het bindt ze en schakelt ze uit. In een gezonde pees is daar genoeg van. In een chronisch beschadigde pees, die slecht doorbloed is, komt er te weinig van aan.
Wij halen A2M uit uw eigen bloed, concentreren het en spuiten het samen met de High-Dose PRP in de pees. Het idee is simpel: de PRP zet het herstel aan, de A2M zet de afbraak stil. De kraan gaat dicht terwijl we dweilen.
Eerlijk is eerlijk: A2M is een nieuwere behandeling dan PRP, en het wetenschappelijk bewijs bij peesletsel is nog in opbouw. De werking is biologisch goed te verklaren en in de praktijk zie ik dat de combinatie bij langdurige peesklachten meerwaarde kan hebben. Maar ik beloof bij geen enkele behandeling een uitkomst vooraf.
Hoe verloopt de behandeling?
Alles gebeurt in één bezoek. We nemen bloed af, bereiden de PRP en de A2M in de praktijk en spuiten beide onder echogeleiding in de pees. De behandeling duurt ongeveer een uur en u gaat daarna gewoon naar huis.
De eerste dagen is de schouder wat gevoeliger; dat hoort erbij. Daarna bouwen we samen op: eerst rustig bewegen, dan gecontroleerd belasten, en na een paar weken weer richting wat u wilt kunnen. Een pees herstelt niet in een week. Reken op twee tot drie maanden voordat u het volledige effect merkt.
En onze schilder? Bij zo’n verhaal is het antwoord meestal: stap voor stap, en niet zonder de oefeningen van de fysiotherapeut. Maar dat is precies het verschil met een injectie die zes weken werkt.
Voor wie is deze behandeling geschikt?
De combinatie van High-Dose PRP en A2M past bij:
- rotatorcuffklachten die met fysiotherapie en rust niet voldoende verbeteren;
- een gedeeltelijke scheur, zichtbaar op echo of MRI, waarbij de pees nog vastzit;
- mensen die een operatie willen uitstellen of voorkomen, of daar (nog) niet voor in aanmerking komen.
Bij een volledige scheur, waarbij de pees los is van het bot, is een injectie meestal niet de juiste keuze. Dat bespreek ik dan eerlijk. En als de pijn vooral uit het schoudergewricht zelf komt, kijken we eerst naar een andere aanpak.
Twijfelt u over uw schouder?
Dan is een echo de eerste stap. Neem contact op via doktermulder.nl of bel 010-4112763 voor een afspraak in Rotterdam of Dordrecht. Dan kijken we samen wat er voor uw schouder mogelijk is.
Björn Mulder, arts Orthopedische Geneeskunde
Veelgestelde vragen
Wat is A2M? Alfa-2-macroglobuline is een lichaamseigen eiwit uit uw bloed dat enzymen wegvangt die pees- en kraakbeenweefsel afbreken. Wij concentreren het uit uw eigen bloed.
Waarom PRP en A2M samen? PRP ondersteunt het herstel, A2M remt de afbraak. Bij een langdurig beschadigde pees spelen beide een rol.
Hoeveel behandelingen zijn nodig? Vaak is één behandeling voldoende. Bij hardnekkige klachten kan in overleg een tweede volgen.
Kan ik na de behandeling meteen werken? Licht werk meestal binnen een paar dagen. Zwaar werk boven het hoofd bouwen we in overleg op.
Werkt het ook bij een volledige scheur? Meestal niet. Bij een volledige scheur bespreken we eerlijk of een injectie zinvol is of dat een verwijzing beter past.
